Het principe van zelfsturing, jarenlang een belangrijke pijler van het beleid in Peel en Maas, stond centraal tijdens een politiek debat tussen lokale partijen. De vraag die daarbij werd gesteld: blijft zelfsturing een kracht van de gemeenschap, of schuift het langzaam op naar zelfredzaamheid waarbij inwoners te veel verantwoordelijkheid dragen?
Aan het debat namen Danielle Verbugt, Sanne Hermkens, Joyce Tielen, Annigje Primowees, Ruud Delissen, Paul Sanders en Monique Boogaard deel. Zij vertegenwoordigden verschillende politieke partijen: VVD Peel en Maas, Lokaal Peel en Maas, D66 Peel en Maas, PvdA/GroenLinks Peel en Maas, CDA Peel en Maas en BBB Peel en Maas. Ook Bob Vostermans was te gast en Nadine Leenders gaf een optreden.
Sterke gemeenschap
Veel deelnemers benadrukten dat zelfsturing een belangrijk onderdeel blijft van de identiteit van Peel en Maas. Inwoners en verenigingen nemen zelf initiatief voor voorzieningen in hun dorpen, zoals gemeenschapshuizen, sportverenigingen en andere ontmoetingsplekken. Volgens meerdere partijen zorgt dit voor betrokkenheid en een sterk gevoel van eigenaarschap.
Sanne Hermkens (Lokaal Peel en Maas) gaf aan dat zelfsturing een groot goed is binnen de gemeente. Volgens haar betekent het dat inwoners zelf dingen kunnen opbouwen die echt van de gemeenschap zijn, met ondersteuning van de gemeente wanneer dat nodig is.
Toenemende druk op vrijwilligers
Tegelijkertijd klonken er zorgen over de toekomst. Verschillende raadsleden wezen op de groeiende druk op vrijwilligers. Door vergrijzing en veranderende werk- en privépatronen wordt het steeds moeilijker om voldoende mensen te vinden die tijd willen of kunnen vrijmaken.
Joyce Tielen (D66) benadrukte dat de gemeente vrijwilligers moet blijven ondersteunen en hun inzet moet waarderen. Volgens haar is het belangrijk dat de gemeente niet pas reageert wanneer er problemen ontstaan, maar ook proactief in gesprek gaat met verenigingen en initiatieven.
Lessen uit eerdere projecten
In het debat werden ook voorbeelden genoemd van projecten waarbij de grenzen van zelfsturing zichtbaar werden. Zo werd de ontwikkeling van Kasteel De Keverberg genoemd, waar de exploitatie uiteindelijk niet rendabel bleek. Volgens sommige deelnemers laat dit zien dat grote projecten soms meer ondersteuning of regie van de gemeente nodig hebben.
Balans tussen samenleving en overheid
De algemene conclusie van het debat was dat zelfsturing niet moet verdwijnen, maar dat er wel een goede balans nodig is tussen initiatief vanuit de samenleving en ondersteuning door de gemeente. Sommige partijen pleiten voor meer gemeentelijke hulp bij bijvoorbeeld administratie, financiële controle of grote investeringen in gebouwen.
Ook Bob Vostermans, burgemeester van Peel en Maas, gaf aan dat de discussie herkenbaar is. Volgens hem draait het uiteindelijk om de vraag hoeveel ruimte je als overheid geeft aan inwoners en waar je als gemeente zelf verantwoordelijkheid moet nemen.
