Een gemiddeld meerpersoonshuishouden met een koopwoning in Peel en Maas betaalt in 2027 bijna 930 euro aan gemeentelijke belastingen. Dat is ruim 22 euro meer dan dit jaar. Tegelijkertijd wil de gemeente bijna 17,5 miljoen euro investeren in onder meer wegen, riolering en voorzieningen. Ook voor woningbouw, het buitengebied, de arbeidsmarkt en veiligheid wordt geld vrijgemaakt. Dat blijkt uit de gemeentebegroting voor 2027, die dinsdag is gepresenteerd.
De gemeentelijke lasten voor een meerpersoonshuishouden met een eigen woning met een gemiddelde WOZ-waarde stijgen van 907,09 euro in 2026 naar 929,66 euro in 2027. Dat is een toename van 22,57 euro, oftewel 2,5 procent.
De grootste stijging zit in de afvalstoffenheffing. Die gaat van 260 naar 275 euro per jaar. Volgens de gemeente worden het inzamelen en verwerken van afval duurder, onder meer door hogere kosten en landelijke heffingen.
Eigenlijk zou de afvalstoffenheffing in 2027 moeten stijgen naar 305 euro om de kosten volledig te dekken. De gemeente wil de verhoging echter geleidelijk doorvoeren en gebruikt daarvoor geld uit een speciale reserve. Hierdoor krijgen huishoudens volgend jaar een korting van 30 euro. De onroerendezaakbelasting (OZB) stijgt met 2 procent van 328,49 naar 335,06 euro. De rioolheffing gaat van 318,60 naar 319,60 euro.
Peel en Maas heeft voor 2027 een investeringsprogramma van bijna 17,5 miljoen euro opgenomen. Een groot deel daarvan is bestemd voor het onderhoud en de verbetering van de openbare ruimte.
Een van de grootste projecten is de Koninginnebuurt in Baarlo. Daar wil de gemeente 5,25 miljoen euro investeren in het vernieuwen van wegen en riolering. Het project moet onder meer zorgen voor een veiligere inrichting en een betere afvoer van regenwater. Ook wordt 1,7 miljoen euro uitgetrokken voor een bergbezinkleiding bij de Vergelt in Baarlo. In Kessel staat 750.000 euro op de planning voor het vervangen van riolering in Merwijck.
Daarnaast reserveert de gemeente 650.000 euro voor het vernieuwen van riolering op andere locaties, 500.000 euro voor wegreconstructies en kleine verkeersremmende maatregelen en nog eens 500.000 euro voor het verbeteren van wegkanten.
Voor het vervangen van speeltoestellen is 150.000 euro opgenomen. Ook staan er investeringen gepland in gemeentelijke accommodaties, waaronder 195.000 euro voor dakrenovaties en 41.500 euro voor de bibliotheek in Maasbree.
Het college van burgemeester en wethouders, gevormd door VVD, PRO en Lokaal Peel en Maas, wil de komende jaren nadrukkelijk inzetten op drie grote opgaven: de woningmarkt, een toekomstbestendig buitengebied en de arbeidsmarkt. Voor elk van deze onderwerpen komt een fonds van 1 miljoen euro beschikbaar. Daarmee wil de gemeente concrete initiatieven ondersteunen.
De gemeente wil extra werk maken van de woningbouw. De gemeenteraad heeft eerder de ambitie uitgesproken om tot 2035 minimaal 2.000 woningen te realiseren. Om die versnelling mogelijk te maken, is tijdelijk meer personeel nodig. De gemeente wil onder meer extra projectleiders, stedenbouwkundigen en andere deskundigen inzetten om woningbouwplannen verder te brengen.
Voor 2027 en 2028 is hiervoor telkens 1,1 miljoen euro opgenomen. In 2029 gaat het om 1,3 miljoen euro. Deze bedragen worden gedekt uit de reserve voor de woningbouwopgave. Daarnaast wil de gemeente een doorstroomcoach inzetten. Die moet inwoners helpen bij het vinden van een woning die beter past bij hun levensfase. De coach moet met inwoners en woningcorporaties in gesprek gaan over hun woonwensen en mogelijke belemmeringen. Daarbij wordt onder meer gedacht aan doorstromingsfinanciering en verhuisvouchers.
Ook wordt gekeken naar het opnieuw organiseren van een woontafel, waarbij gemeente, aannemers en woningcorporaties gezamenlijk knelpunten op de lokale woningmarkt bespreken.
Ook voor het buitengebied wordt een fonds van 1 miljoen euro ingericht. Volgens wethouder Frits Berben verandert het buitengebied de komende jaren ingrijpend doordat agrarische ondernemers stoppen of hun bedrijfsvoering aanpassen.
De gemeente wil ruimte blijven bieden aan de landbouw, maar tegelijkertijd inzetten op natuur, biodiversiteit en recreatie. Het fonds kan bijvoorbeeld worden gebruikt voor het aanpakken van leegstaande of vervallen agrarische bebouwing waarvoor geen andere subsidieregeling beschikbaar is. Ook het aanleggen van bloemrijke stroken, het stimuleren van strokenteelt en het terugbrengen van landschapselementen behoren tot de mogelijkheden.
Een ander belangrijk project is NOVEX De Peel. Daarbij wordt onder meer gewerkt aan het agrarisch perspectief voor het gebied rond Meijel en de bescherming van de Mariapeel en Groote Peel.
Met het project is volgens Berben een bedrag van 40 tot 50 miljoen euro gemoeid. De provincie en het waterschap zijn de belangrijkste trekkers. Peel en Maas wil vooral zorgen dat de plannen aansluiten bij de lokale situatie en de belangen van ondernemers.
Voor een toekomstbestendige arbeidsmarkt komt eveneens een fonds van 1 miljoen euro. Wethouder Hermans wil daarvoor nadrukkelijk samenwerken met ondernemers en onderwijsinstellingen. In 2027 wordt een lokale arbeidsmarktagenda opgesteld, waarin knelpunten en kansen worden onderzocht. Een van de eerste concrete initiatieven is de verdere ontwikkeling van het Ontdeklab.
De gemeente wil dat het Ontdeklab een fysieke locatie krijgt waar kinderen en jongeren op een praktische manier kennismaken met techniek en technologie. Ondernemers leveren hiervoor materialen en opdrachten aan. Het streven is dat uiteindelijk alle basisscholen en scholen voor voortgezet onderwijs kunnen deelnemen.
Daarnaast werkt de gemeente aan nieuw beleid voor internationale werknemers. Daarbij moet de aandacht volgens het college minder uitsluitend uitgaan naar aantallen arbeidsmigranten en meer naar de kwaliteit van hun huisvesting.
Ook de toekomst van DOK6 in Panningen krijgt aandacht. De gemeente wil samen met culturele instellingen en cultuurmakers onderzoeken of er een sociaal-cultureel en historisch centrum kan worden opgericht. De uitkomsten van dat onderzoek moeten helpen bij het opstellen van een plan voor een toekomstbestendig DOK6. Daarbij worden verschillende mogelijkheden bekeken voor de toekomstige rol, functie en inrichting van het gebouw.
Voor het onderzoek en de inzet van extra deskundigheid is in 2027 en 2028 telkens 75.000 euro beschikbaar gesteld. Het gaat om voorbereidend onderzoek. Er is nog geen definitief besluit genomen over een verbouwing of herontwikkeling en ook de kosten daarvan zijn nog niet bekend.
Naast DOK6 wil de gemeente structureel 30.000 euro per jaar extra besteden aan cultuureducatie en cultuurparticipatie. Daarvan gaat 12.000 euro naar het FIK-festival, waarbij onder meer DOK6 Theater, DOK6 Cinema, Omroep P&M, PopPlaza en Museum Peel en Maas betrokken zijn.
Ook sportverenigingen kunnen rekenen op extra investeringen. De gemeente wil structureel 40.000 euro per jaar extra beschikbaar stellen voor het onderhoud van natuurgrasvelden bij voetbalverenigingen. Volgens het college is de huidige kwaliteit van de velden niet overal voldoende. Met meerjarige onderhoudsplannen moet het onderhoud worden verbeterd en de kwaliteit op peil blijven. Over de toekomst van kunstgrasvelden loopt een afzonderlijk traject. Het college verwacht daar in 2027 op terug te komen.
Voor toezicht en handhaving is jaarlijks 200.000 euro extra opgenomen. Daarmee wil de gemeente de capaciteit van buitengewoon opsporingsambtenaren (boa's) uitbreiden van vier naar zes voltijdsbanen. De extra inzet moet zorgen voor meer zichtbaarheid en toezicht in de openbare ruimte, met bijzondere aandacht voor het uitgestrekte buitengebied van Peel en Maas.
Burgemeester Bob Vostermans vindt de uitbreiding noodzakelijk. "We hebben nu onvoldoende capaciteit. Peel en Maas heeft een grote oppervlakte. Met vier mensen is dit nu al fysiek lastig."
Volgens Vostermans komen er bovendien steeds meer meldingen binnen via de BuitenBeter-app. "Het aantal meldingen is enorm gestegen. De actieve burger verwacht dat er iets gedaan wordt met de boa-capaciteit." De extra handhavers moeten zich onder meer richten op afvaldumpingen, ondermijning en toezicht in bossen en andere delen van het buitengebied.
Naast de investeringen kijkt het college ook naar de toenemende druk op de zorg. Volgens wethouder Van Lierop hebben veel jeugdzorginstellingen te maken met financiële en organisatorische problemen.
Bestuurders van zorgaanbieders en gemeenten voeren daarom gesprekken over de toekomstige inrichting van de jeugdzorg. Ook op provinciaal niveau wordt gekeken naar veranderingen richting 2030. Peel en Maas wil daarbij blijven inzetten op een eigen aanpak, onder meer via Hendig.
Een andere uitdaging is de vergrijzing. Steeds meer inwoners worden ouder en blijven langer zelfstandig thuis wonen. De gemeente wil daarom het bewustzijn vergroten over geschikte woningen, sociale contacten en ondersteuning in de eigen omgeving.
Ondanks de extra uitgaven en investeringen verwacht Peel en Maas in 2027 een positief begrotingsresultaat van ruim 1,15 miljoen euro. De gemeenteraad bespreekt de begroting op dinsdag 10 november. Dan kunnen raadsleden nog wijzigingen voorstellen. Pas daarna wordt de begroting definitief vastgesteld.